РА
Ревматоидты артрит
Буындардың шеміршегінің бұзылуына және буындардың деформациясына әкелетін созылмалы қабыну-аутоиммундық ауру.
Бұл қандай ауру
Ревматоидты артрит (РА) — аутоиммундық сипаттағы буындардың созылмалы қабыну ауруы; оның пайда болуының нақты себебі белгісіз. Буындардан басқа, ауру жүйелі түрде жүрекке, бүйрекке, өкпеге және қан тамырларына да әсер етуі мүмкін.
Уақтылы диагностика болмаса, РА ерте мүгедектікке әкелуі мүмкін. Әйелдер ер адамдарға қарағанда шамамен үш есе жиі ауырады.
Қалай білінеді
Тән белгілері — буындардағы таңертеңгі қатаңдық 30–60 минуттан ұзақ, қозғалыс кезіндегі ауыру және сыздау, буындар мен сіңірлер маңындағы жұмсақ тіндердің ісінуі. Бұл көріністер таңертең, ұйқыдан кейін әсіресе байқалады.
Көбіне қол мен аяқ басының буындары зақымданады, дегенмен қабыну кез келген буында басталуы мүмкін. Қол алысқанда ауыру және қолды толық жұдырыққа түйе алмау — жақын арада ревматологқа көрінуге себеп.
Диагностика және қай дәрігерге бару керек
Диагнозды қоюды, аурудың ауырлығы мен болжамын бағалауды тек дәрігер-ревматолог жүргізе алады. Ерте диагностика үшін қол мен аяқ басы буындарының рентгенін, МРТ мен УДЗ-сін, сондай-ақ қабыну мен аутоиммундық процестің нақты маркерлеріне қан анализін қолданады.
Уақтылы диагностика мен таңдалған ем кезінде РА-мен ауыратын адамдар қарапайым өмір сүре алады — жұмыс істей алады, отбасын құра алады.
Емдеу
Емді диагноз қойылғаннан кейін мүмкіндігінше ерте бастайды және ревматологтың үнемі бақылауында жүргізеді — әдетте 3–6 айда бір рет, егер схема жеткіліксіз көмектессе, оны қайта қарайды. Жалпы мақсаттар — белгілерді басу, буындардың бұзылуын баяулату, еңбекке қабілеттілікті сақтау және жүрек пен қан тамырлары жағынан асқыну қаупін азайту.
Емдеу схемасын, нақты дәрілер мен мөлшерін тек емдеуші дәрігер анықтайды. Бұл беттегі ақпарат медициналық ұсыным емес және маман кеңесін алмастырмайды.
Қор немен көмектеседі
- Көмек сұрау — қордың қолдауы мен сүйемелдеуі қажет болса, өтінім қалдырыңыз.
- Пациент жолы — МӘМС бойынша емделу және дәрі-дәрмекпен қамтамасыз етілу жолы.
- Психологиялық көмек — диагноз қойылғаннан кейінгі алғашқы апталарда және емдеу кезінде қолдау.
- Пациенттер мектебі — диагнозбен қалай өмір сүру туралы дәрігерлермен сабақтар.
Материалдар
Қордың әртүрлі аутоиммундық аурулар туралы бейнелері — «Бейне» бөлімінде.